Hızlı Tip Değişimi
SMED (Single-Minute Exchange of Die)
Tip değişim süresini iç/dış ayar ayrımıyla sistematik kısaltma yöntemi: makine dururken yapılmak zorunda olan işler (iç ayar) azaltılır, yapılabilenler makine çalışırken (dış ayar) öne alınır. Küçük parti ve esnek üretimin kapısıdır.
Ne zaman kullanılır?
Uzun değişim süreleri büyük parti çalışmayı ve ara stok tutmayı zorunlu kılıyorsa; 'değişim uzun sürüyor, az değişelim' kararları veriliyorsa; ürün çeşitliliği artarken tezgah kapasitesi darlaşıyorsa.
Nasıl yapılır
- 1Mevcut değişimi başından sonuna gözlemleyin (mümkünse videoya alın) ve her aktiviteyi süresiyle listeleyin.
- 2Her aktiviteyi sınıflandırın: makine dururken yapılmak zorunda mı (iç ayar), makine çalışırken yapılabilir mi (dış ayar)?
- 3Dışa alınabilecek iç ayarları dışa taşıyın: sıradaki kalıp, takım, civata ve kontrol listesi duruş başlamadan hazır olsun.
- 4Kalan iç ayarları kısaltın: hızlı bağlantı elemanları, sabit yükseklik takozları, paralel çalışma, ayar gerektirmeyen tek konumlu bağlama.
- 5Yeni değişim standardını yazın; her değişimin süresini ölçüp hedefle birlikte panoda izleyin.
Sahada sık yapılan hatalar
- Analizden önce ekipman yatırımına koşmak; kazanımın büyük kısmı sıfır yatırımla, iş organizasyonuyla gelir.
- Dışa alınan işin sahibini ve zamanını tanımlamamak; sahipsiz dış ayar duruş anında yine yapılmamış olur.
- Kazanılan süreyi daha uzun koşuya yatırmak; amaç daha sık ve küçük parti değişebilmektir, değişimden kaçınmak değil.